Dorew
- Nội dung:
- # Tiết lộ rùng mình từ "kho báu" thủy tinh 1.800 năm ở Nam Cực
- # Phát hiện địa chất hiếm gặp dưới lớp băng vĩnh cửu
- # Dấu vết của "quái vật lửa" Taupō
- # Giải mã nguồn gốc các mảnh thủy tinh
- # Mảnh thủy tinh "hai lần sinh ra"
- # So sánh hai vụ phun trào núi lửa lớn
- # Quy mô thảm họa vượt xa tưởng tượng
- # Ý nghĩa khoa học và cảnh báo tương lai
Tiết lộ rùng mình từ "kho báu" thủy tinh 1.800 năm ở Nam Cực
Phát hiện địa chất hiếm gặp dưới lớp băng vĩnh cửu
Tại khu vực Nam Cực – nơi được xem là một trong những vùng đất khắc nghiệt và biệt lập nhất hành tinh – các nhà khoa học đã phát hiện bảy mảnh thủy tinh núi lửa đặc biệt nằm sâu khoảng 279 mét dưới lớp băng cổ. Phát hiện này nhanh chóng được giới nghiên cứu đánh giá là một "bằng chứng vàng" trong việc giải mã những thảm họa tự nhiên từng làm rung chuyển Trái đất.
Theo nhóm khoa học đến từ Trường Địa lý, Môi trường và Trái đất, Đại học Victoria (Wellington, New Zealand), các mảnh thủy tinh này không phải sản phẩm ngẫu nhiên mà là dấu tích trực tiếp của một trong những sự kiện địa chất dữ dội nhất lịch sử nhân loại.
Dấu vết của "quái vật lửa" Taupō
Kết quả phân tích hóa học và địa tầng cho thấy các mảnh thủy tinh được hình thành vào khoảng năm 232 sau Công nguyên, trùng khớp với thời điểm xảy ra vụ phun trào núi lửa Taupō tại New Zealand.
Taupō được xem là một trong những siêu núi lửa nguy hiểm nhất từng hoạt động trong vòng 5.000 năm qua. Sức công phá của nó không chỉ giới hạn trong phạm vi địa phương mà còn lan rộng ra toàn bộ khu vực Nam bán cầu.
Thủy tinh núi lửa phân tán từ New Zealand tới Nam Cực, minh chứng cho sức mạnh hủy diệt của vụ phun trào Taupō – (Ảnh: James L. Amos).
Giải mã nguồn gốc các mảnh thủy tinh
Trước đây, thời điểm chính xác của vụ phun trào Taupō vẫn còn gây nhiều tranh cãi, chủ yếu dựa vào dữ liệu vòng cây và trầm tích. Tuy nhiên, các mảnh thủy tinh được tìm thấy tại Nam Cực đã cung cấp bằng chứng xác thực và khách quan hơn.
Sáu trong số bảy mảnh có thành phần hoàn toàn trùng khớp với vật chất phun ra từ Taupō, cho thấy cột tro và khí nóng đã bắn vật liệu núi lửa đi xa hàng nghìn kilomet.
Mảnh thủy tinh "hai lần sinh ra"
Mảnh thứ bảy mang ý nghĩa đặc biệt khi nó đại diện cho hai sự kiện phun trào khác nhau. Ban đầu, mảnh này được hình thành từ vụ phun trào núi lửa Ōruanui cách đây khoảng 25.500 năm.
Đến khi Taupō bùng nổ dữ dội vào năm 232 sau Công nguyên, sức mạnh khủng khiếp của vụ phun trào đã hất tung vật chất cổ xưa này, cuốn nó theo dòng khí nóng và tro bụi bay thẳng tới Nam Cực.
So sánh hai vụ phun trào núi lửa lớn
| Tiêu chí | Taupō | Ōruanui |
|---|---|---|
| Thời điểm phun trào | Khoảng năm 232 sau Công nguyên | Khoảng 25.500 năm trước |
| Quy mô ảnh hưởng | Toàn khu vực Nam bán cầu | Chủ yếu khu vực New Zealand |
| Khả năng phát tán vật chất | Hàng nghìn km, tới tận Nam Cực | Giới hạn hơn, gần tâm phun trào |
| Dấu tích tại Nam Cực | Có (6 mảnh trực tiếp + 1 mảnh gián tiếp) | Có (thông qua mảnh bị Taupō cuốn đi) |
Quy mô thảm họa vượt xa tưởng tượng
Các dữ liệu địa chất cho thấy vụ phun trào Taupō kéo dài từ vài ngày đến vài tuần, đạt đỉnh bằng một vụ nổ dung nham cực mạnh, tàn phá khu vực rộng khoảng 20.000 km². Lượng tro bụi và thủy tinh núi lửa phát tán đã để lại dấu ấn rõ rệt trong các lớp băng, trầm tích và khí hậu khu vực.
Ý nghĩa khoa học và cảnh báo tương lai
Phát hiện “kho báu” thủy tinh tại Nam Cực không chỉ giúp xác định chính xác niên đại của một thảm họa cổ đại, mà còn góp phần làm rõ khả năng tác động toàn cầu của các siêu núi lửa.
Từ góc độ khoa học, đây là lời nhắc nhở rõ ràng rằng những biến cố địa chất trong quá khứ vẫn đang để lại dấu vết, đồng thời cung cấp dữ liệu quan trọng cho việc dự báo và ứng phó với các thảm họa tương tự trong tương lai.
